Posts

Showing posts from April 23, 2025

आता चंद्रावरही उगवू शकते मुळ्यासारखी भाजी...

Image
स्त्रोत:नासा चंद्राकडे मानव नेहमीच एक आश्चर्य म्हणून पाहत आला आहे, आणि भविष्यात तिथे मानव वस्ती करू शकतो का ,याबद्दल नासा सारखी संस्था संशोधन पण करीत आहे.  १६ जुलै १९६९ च्या मोहिमेमध्ये  नील आर्मस्ट्रॉंग सारखे अंतराळवीर चंद्रावर पण पोहोचले , आणि अंतराळ क्षेत्रात मानवाने एक प्रगतीचे पाऊल टाकले. भविष्यात माणसाने चंद्रावर वस्ती केली, तर तो तिथे आपले अन्न पिकवू शकतो का ? याबद्दल महत्वाचे संशोधन नासा मध्ये चालू आहे, आणि त्यांना बऱ्यापैकी यश देखील मिळाले. असाच प्रयत्न नासा संशोधक मॅक्स कोलमन यांनी केला. सद्या कोविड १९ महामारीचे संकट असल्यामुळे बहुतेक देशात लॉकडाऊनसारखी स्थिती आहे. अमेरिकेसारख्या देशात पण असेच संकट असताना, आणि काही शहरांमध्ये लॉकडाऊन असल्यामुळे त्यांनी हा प्रयोग घरीच करण्यास पसंत केला. चंद्रावर वातावरण नाही, त्यामुळे तिथे प्राणी किंव्हा वनस्पती जिवंत राहू शकत नाही, आणि हेच एक मोठे आव्हान आहे. मॅक्स कोलमन यांचा प्रयोग हा पुढील संशोधनाला दिशा देणारा आहे.  कोलमन यांनी यासाठी वाळवंटातील रेती, टीशू पेपर, मुळा (जी आपण भाजीसाठी वापरतो) यांचा वापर प्रयोग करण्यासाठी केला...

कॅनडामध्ये का दुभंगला मिलेन हिमतट...

Image
ग्लोबल वार्मिंग आणि जागतिक तापमान वाढीचे परिणाम आता जगासमोर दिसू लागले आहेत. अतिवृष्टी, पूर दुष्काळ आणि समुद्रपातळी मध्ये होणारी होणारी वाढ ही यापैकीच काही उदाहरणे दिसून आली आहेत. जागतिक तापमान दुष्परिणाम किती भयंकर असू शकतात याचेच एक उदाहरण कॅनडा सारख्या देशात दिसून आले. जगातील सर्वात मोठा आइस शेल्फ ( Ice Shelf), हिमतट, जो समुद्राच्या पाण्यावर बर्फाच्या ग्लेशिअर मुळे बनतो, त्यालाच आता तडे गेले. ४००० वर्ष जुना कॅनडा मधील मिलेन हिमतट दुभंगला असून त्याचे दोन तुकडे झाले आहेत. काही लहान तुकड्यात विभागले आहेत तर काही मोठ्या तुकड्यात. सर्वात मोठ्या तुकड्याचा आकार हा ५५ चौरस किलोमीटर आणि ११.५ किलोमीटर लांब आहे. १८७ चौरस किलोमीटर आकाराचा हा हिमतट आता आकाराने १०६ चौरस किलोमीटर आहे. आकाराने जगात सर्वात मोठा असलेला हा हिमतट जगातील पर्यावरणाच्या दृष्टीने एक महत्वाचा भाग होता. या परीसरातील वाढते तापमान याला कारणीभूत ठरले. या परिसरातील तापमान हे जुलै, ऑगस्ट च्या दरम्याने ५ डिग्री सेल्सिअस ने वाढले जे १९८० च्या पेक्षा जास्तच होत. कॅनडाच्या नुनावुत प्रदेशातील एलेस्मेरी बेटाच्या उत्तर किनारपट...